Test Umiejętności Matematycznych OBUT

Zestaw obejmuje 82 zadania z różnych działów matematyki, jak również wykorzystujące zróżnicowane formaty zadań zamkniętych, jak również zadania odpowiedzi otwartej, w tym zadania wymagające wykonania rysunku. Zadania są przygotowane w atrakcyjnej formie językowej i graficznej, które mają zwiększać komfort uczniów. Testy zawierają dwie wersje równoległe.

Podstawa programowa opisuje nie tylko szczegółowe wymagania związane z edukacją matematyczną, ale przede wszystkim cele kształcenia i najważniejsze umiejętności, które uczeń powinien zdobyć. Wśród celów kształcenia jest zdobycie przez uczniów umiejętności wykorzystywania posiadanych wiadomości podczas wykonywania zadań i rozwiązywania problemów, a wśród umiejętności – myślenie matematyczne, czyli umiejętność korzystania z podstawowych narzędzi matematyki w życiu codziennym oraz prowadzenia elementarnych rozumowań matematycznych. Uczniowie mają zatem nie tylko poznać te podstawowe narzędzia matematyki, ale także powinni umieć się nimi rozumnie posługiwać. Aby zdobyć te umiejętności, powinni oni rozwiązywać zarówno typowe zadania rachunkowe, ale też zadania mniej typowe, w których muszą wykazać się umiejętnością rozumowania i dobierania narzędzi matematycznych odpowiednich do rozwiązywanego problemu. W Ogólnopolskim badaniu umiejętności trzecioklasistów, umiejętności matematyczne uczniów badane były w dwóch obszarach: a) Sprawność rachunkowa; b) Rozwiązywanie zadań tekstowych. Drugi obszar był bardzo rozbudowany i składał się kilku podobszarów.

Sprawność rachunkowa to umiejętność, która pomaga uczniowi w skutecznym rozwiązywaniu zadań i problemów matematycznych. Ćwicząc ją, dzieci tworzą własne strategie obliczeniowe i wykorzystują je w sytuacjach praktycznych i problemowych. Od tego, jak sprawnie potrafią dodawać i odejmować w pamięci w zakresie 100 czy posługiwać się tabliczką mnożenia, zależy, w wielu przypadkach, poprawne rozwiązanie bardziej złożonych zadań. Sprawne liczenie pozwala uczniowi na większą swobodę podczas doboru strategii rozwiązania zadania i przyspiesza ten proces. Dobrze wyćwiczona sprawność rachunkowa w zakresie czterech działań jest podstawą do budowania kolejnych umiejętności na II etapie edukacyjnym.

Umiejętność rozwiązywania zadań tekstowych jest umiejętnością złożoną. Aby rozwiązywać takie zadania, uczeń musi umieć między innymi: czytać ze zrozumieniem, analizować informacje podane w zadaniu, tworzyć własne strategie prowadzące do rozwiązania.

Testy są oparte na ówcześnie obowiązującej podstawie programowej. Stworzone zostały przez ekspertów w dziedzinie dydaktyki matematyki przy współudziale ekspertów z zakresu psychometrii.

Zadania użyte w zestawach matematycznych zostały poddane wcześniejszej standaryzacji na reprezentatywnej próbie uczniów klas czwartych. Dokonywano tego na początku roku szkolnego poprzedzającego daną edycję badania w taki sposób, aby ewentualna różnica między poziomem umiejętności czwartoklasistów uczestniczących w badaniach pilotażowych a poziomem umiejętności trzecioklasistów uczestniczących pod koniec roku szkolnego w badaniu OBUT była jak najmniejsza.

Do badania wybierano zadania, których współczynnik łatwości wynosił w standaryzacji od 0,3 do 0,9. Z zadań tych budowano dwa zestawy, M1 i M2. Zakładano, że współczynniki łatwości całych zestawów będą w badaniu głównym wynosić między 0,5 a 0,6.

Oba zestawy miały taką samą strukturę, a różniły się jedynie kolejnością analogicznych zadań oraz wartościami liczbowymi użytymi w odpowiadających sobie zadaniach.

Wszystkie zadania zostały wyskalowane przy użyciu modeli IRT. Ich własności psychometryczne są w większości dobre i mogą zostać udostępnione.

Próba obejmowała wszystkich chętnych uczniów z całej Polski. Nie była więc próbą losową, choć była próbą bardzo liczną (około 200 000 uczniów na edycję).

Raporty z kolejnych edycji badania OBUT przygotowane przez IBE.