Wielowymiarowa Skala Samooceny: Satysfakcja z wyglądu (WSS-SzW)

Instrukcja

„Poniżej znajdziesz zdania o tym, jak możesz myśleć o sobie. Przeczytaj każde zdanie uważnie i pomyśl, na ile mówi ono o Tobie. Pamiętaj, że każdy może czuć i myśleć inaczej. Przy każdym zdaniu zaznacz jedną odpowiedź, która najlepiej do Ciebie pasuje.”

Pozycje finalnej wersji

Podoba mi się, jak wyglądam.
Myślę, że mam w sobie coś atrakcyjnego.
Jestem zadowolony/zadowolona ze swojego wyglądu.
Myślę, że wyglądam naprawdę dobrze.
Uważam, że inni wyglądają lepiej ode mnie. [R]
Czuję się dobrze w swoim ciele.

Skala odpowiedzi

1 – zdecydowanie nie
2 – raczej nie
3 – raczej tak
4 – zdecydowanie tak.

Punktacja

Wynik skali oblicza się jako średnią odpowiedzi na sześć pozycji po uwzględnieniu właściwego kierunku kodowania. Pozycja 5 finalnej wersji („Uważam, że inni wyglądają lepiej ode mnie”) wymaga odwrócenia punktacji. Wyższy wynik oznacza większą satysfakcję z własnego wyglądu; możliwy zakres wyniku wynosi 1–4. Raport nie określa odrębnej procedury postępowania z brakami danych.

Satysfakcja z wyglądu odnosi się do subiektywnej, emocjonalno-oceniającej postawy wobec własnego wyglądu i ciała. Obejmuje poczucie atrakcyjności, zadowolenie z własnego wyglądu i komfort we własnym ciele, a także sposób porównywania swojego wyglądu z wyglądem innych osób. Konstrukt ten stanowi specyficzny obszar obrazu siebie i należy go odróżnić od globalnego poczucia własnej wartości, które dotyczy ogólnej oceny własnej osoby. WSS-SzW koncentruje się na subiektywnej ocenie własnego wyglądu, a nie na obiektywnych cechach fizycznych.

Badanie walidacyjne objęło 1464 uczniów klas 4–8 z 85 oddziałów w 14 szkołach, a próbę podzielono na treningową i testową; dodatkowo analizowano tzw. próbę pewną.

Wyjściowa wersja WSS-SzW obejmowała 7 pozycji. Jednoczynnikowy model CFA nie osiągnął akceptowalnego dopasowania pod względem RMSEA, którego wartości w poszczególnych wariantach próby wynosiły 0,110–0,148. Wszystkie pozycje istotnie reprezentowały wspólny czynnik, jednak najsłabsze ładunki uzyskiwała pozycja „Czasami wstydzę się swojego wyglądu”, dlatego została usunięta.

Po redukcji do 6 pozycji dopasowanie modelu wyraźnie się poprawiło we wszystkich analizowanych próbach, przy zachowaniu silnych ładunków czynnikowych pozostałych pozycji. Wersję 6-itemową przyjęto jako finalne rozwiązanie.

Struktura wewnętrzna:
CFA potwierdziła jednoczynnikową strukturę finalnej 6-itemowej wersji WSS-SzW. W pełnej próbie model uzyskał bardzo dobre dopasowanie: RMSEA = 0,047, CFI = 0,999, TLI = 0,999, SRMR = 0,007. Wszystkie pozycje silnie reprezentowały wspólny czynnik, a bezwzględne wartości standaryzowanych ładunków mieściły się w zakresie 0,658–0,963. Podobny profil wyników uzyskano także w próbie treningowej, testowej i „pewnej”, co wspiera stabilność przyjętej struktury.

Rzetelność:
Skala charakteryzuje się bardzo wysoką spójnością wewnętrzną. Alfa porządkowa wyniosła αord = 0,934, omega całkowita McDonalda ωₜ = 0,908, a klasyczna alfa Cronbacha α = 0,907. Wartość średniej wariancji wyjaśnionej wyniosła AVE = 0,718, co wskazuje na silne nasycenie pozycji wspólnym czynnikiem.

Precyzja pomiaru:
WSS-SzW mierzy najprecyzyjniej obniżony poziom satysfakcji z wyglądu. Maksimum informacji przypada około θ = −1,67, gdzie rzetelność warunkowa wynosi ok. 0,76. Precyzja pomiaru nie jest jednak równomierna w całym zakresie cechy: przy θ = 0 rzetelność warunkowa spada do ok. 0,55, co oznacza słabsze różnicowanie uczniów o przeciętnym poziomie satysfakcji z wyglądu. Skala zachowuje natomiast akceptowalną precyzję także w części zakresu wyników powyżej przeciętnej.

Niezmienność pomiarowa:
Kryteria oparte na zmianach RMSEA i CFI wspierały niezmienność skalarną zarówno ze względu na płeć, jak i poziom klasy. W obu przypadkach DIFFTEST wskazywał jednak na istotne statystycznie pogorszenie dopasowania po nałożeniu ograniczeń. Oznacza to, że wyniki przemawiają za porównywalnością pomiaru między dziewczynkami i chłopcami oraz między uczniami klas 4–5 i 6–8, jednak porównania średnich między tymi grupami należy interpretować z ostrożnością.

Normy:
Brak norm. Dane pochodzą z badania pilotażowego i nie stanowią norm populacyjnych.

Grygiel, P., Opozda-Suder, S., & Gajda, M. (2026). Raport z badań pilotażowych: Ocena właściwości psychometrycznych testowanych narzędzi pomiarowych. Część druga. Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy.